Izby pracy; Anna Szustek

Jest to VI tom serii Spór o koncepcje samorządu gospodarczego w Polsce (1918–1939), dotyczący organizacji izb pracy 

Izby pracy do wielkiej debaty społecznej i politycznej wprowadziły konstytucje okresu międzywojennego. W ustawie zasadniczej z 1921 roku podkreślono, że „obok samorządu terytorialnego osobna ustawa powoła samorząd gospodarczy dla poszczególnych dziedzin życia gospodarczego, a mianowicie: Izby rolnicze, handlowe, przemysłowe, rzemieślnicze, pracy najemnej i inne, połączone w Naczelną Izbę Gospodarczą Rzeczypospolitej, których współpracę z władzami państwowymi w kierowaniu życiem gospodarczym i w zakresie zamierzeń ustawodawczych określą ustawy”

Podniesienie tej nowej idei do rangi konstytucyjnej podkreślało pozycję pracy najemnej w systemie społeczno-gospodarczym i jednocześnie wyrażało do niej szacunek państwa. Ten przepis, odnoszący się do izb pracy najemnej, wtórował innemu artykułowi Konstytucji marcowej w świetle, którego „praca, jako główna podstawa bogactwa Rzeczypospolitej, pozostawać ma pod szczególną ochroną Państwa”

W okresie międzywojennym drugą sprawą generalną – obok pozycji konstytucyjnej izb pracy najemnej – było ujęcie tych izb jako samorządu gospodarczego. Izby pracy stawiano obok samorządów gospodarczych dwóch największych działów gospodarki, tj. rolnictwa i przemysłu. W ten sposób podkreślano pozycję i znaczenie pracy najemnej w systemie gospodarczym.